سیگار و ویپ؛ دشمنان پنهان بینایی

به گزارش گروه بهداشت و درمان سرطان نیوز، به نقل از verywellhealth، سیگار فقط به ریه‌ها و قلب آسیب نمی‌زند؛ چشم‌ها نیز از دود و نیکوتین در امان نیستند. تحقیقات نشان می‌دهد که مواد سمی موجود در دود سیگار، با ورود به جریان خون، به بافت‌های حساس چشم مانند شبکیه، عدسی و ماکولا آسیب می‌زنند و خطر ابتلا به بیماری‌هایی، چون تباهی لکه زرد (AMD/دژنراسیون ماکولا) و گلوکوم (آب‌سیاه) را افزایش می‌دهند، بیماری‌هایی که می‌توانند منجر به کوری دائمی شوند.

ارتباط سیگار با بیماری‌های چشمی
دکتر «گرِگ فاینرمن»، جراح چشم و متخصص بینایی، می‌گوید: «سیگار با محدود کردن رگ‌های خونی ظریف چشم و افزایش التهاب، موجب تجمع مایعات در شبکیه و آسیب به عصب بینایی می‌شود.»
حتی پس از ترک سیگار، غشای پایه‌ی شبکیه ضعیف باقی می‌ماند و همین می‌تواند باعث تجمع مواد زائد زیر شبکیه و پیشرفت تباهی لکه زرد شود.

بر اساس گزارش انجمن ماکولا، حدود یک‌سوم موارد AMD ترکیبی از عوامل ژنتیکی و سیگار کشیدن است. دکتر «طارق محمد»، جراح شبکیه از دانشگاه مریلند، می‌گوید: «ژن‌ها قابل تغییر نیستند، اما سیگار کشیدن یکی از معدود عواملی است که می‌توان با کنار گذاشتنش، خطر نابینایی را کاهش داد.»

تأثیر سیگار بر سطح چشم
سیگار فقط در درون بدن آسیب‌زا نیست؛ تماس دست‌های آلوده به نیکوتین و قطران با چشم یا لنز تماسی می‌تواند باعث سوزش، خشکی و التهاب چشم شود.
دکتر «جکی بووِن»، رئیس انجمن اپتومتری آمریکا، هشدار می‌دهد: «تحریک مداوم سطح چشم، خطر ابتلا به بیماری‌هایی مانند آب‌مروارید، خشکی چشم و التهاب عنبیه (یووئیت) را افزایش می‌دهد.»

خطر دود دست دوم
دود سیگار تنها برای فرد سیگاری خطرناک نیست. مطالعه‌ای در هنگ‌کنگ نشان داد کودکانی که روزانه حتی در معرض دود یک سیگار قرار می‌گیرند، دچار تغییراتی در عروق تغذیه‌کننده‌ی شبکیه می‌شوند. سیگار در دوران بارداری نیز می‌تواند از طریق جفت، سموم را به جنین منتقل کند و باعث ضعف رشد عصب بینایی یا انحراف چشم نوزاد شود؛ عواملی که می‌توانند به نابینایی کودکان منجر شوند.

سیگار الکترونیکی و مصرف ماری‌جوانا
اگرچه بسیاری تصور می‌کنند سیگار‌های الکترونیکی (ویپ‌ها) جایگزینی بی‌خطرند، اما مطالعات خلاف آن را نشان می‌دهد. نیکوتین در ویپ‌ها فشار خون را بالا می‌برد و ترکیبات شیمیایی موجود در آنها می‌توانند استرس اکسیداتیو و التهاب در چشم را تشدید کنند.
تحقیقات جدیدتر نشان می‌دهد کاربران ویپ بیشتر دچار خشکی چشم و ضعف لایه اشکی می‌شوند.

درباره ماری‌جوانا نیز شواهد ضدونقیض است: برخی مطالعات کاهش موقت فشار داخل چشم را گزارش کرده‌اند، اما سایر پژوهش‌ها نشان می‌دهند دود حاوی ترکیبات التهابی مشابه سیگار معمولی است.

دکتر محمد می‌گوید: «شکی نیست که مواد درون ویپ‌ها و سیگار‌ها بر شبکیه اثر منفی دارند، اما شدت و ماندگاری این آسیب هنوز به‌طور کامل مشخص نشده است.»

چگونه از آسیب چشمی جلوگیری کنیم؟
بهترین اقدام، ترک کامل سیگار در هر سنی است.
به گفته دکتر بووِن: «حتی اگر سال‌ها سیگار کشیده‌اید، ترک کردن در هر مرحله از زندگی می‌تواند خطر نابینایی ناشی از تباهی لکه زرد را به‌طور چشمگیری کاهش دهد.»

مرکز کنترل و پیشگیری بیماری‌ها (CDC) توصیه می‌کند افرادی که سیگار می‌کشند یا در گذشته سیگاری بوده‌اند، سالانه آزمایش کامل بینایی انجام دهند.

برای محافظت از سلامت چشم، متخصصان پیشنهاد می‌کنند:

تغذیه‌ای سرشار از سبزیجات برگ‌سبز، ماهی و آنتی‌اکسیدان‌ها داشته باشید.
فشار خون و کلسترول خود را در محدوده‌ی طبیعی نگه دارید.
به‌طور منظم ورزش کنید.
سالی یک‌بار معاینه کامل چشم انجام دهید.