گلومرولواسکلروز فوکال سگمنتال (FSGS) چیست؟

به گزارش گروه بهداشت و درمان سرطان نیوز،  به نقل از verywellhealth، گلومرولواسکلروز فوکال سگمنتال (FSGS) بیماری‌ای است که در آن بخشی از گلومرول‌های کلیه (فیلتر‌های ریز و میکروسکوپی خون در کلیه‌ها) دچار زخم و آسیب می‌شوند. این آسیب باعث می‌شود کلیه‌ها نتوانند به درستی مواد زائد و سموم را از خون دفع کنند.

انواع و علل FSGS
علت دقیق این بیماری متفاوت است و به سه دسته اصلی تقسیم می‌شود:

FSGS اولیه (ایدیوپاتیک):شایع‌ترین نوع که بدون دلیل واضح رخ می‌دهد و ممکن است به دلیل واکنش غیرطبیعی سیستم ایمنی یا عامل ناشناخته‌ای که به گلومرول‌ها آسیب می‌زند، باشد.

FSGS ثانویه:ناشی از عوامل قابل شناسایی مثل داروها، عفونت‌ها (مانند HIV)، چاقی، یا بیماری‌های دیگری مثل کم‌خونی داسی شکل یا دیابت.

FSGS ژنتیکی (خانوادگی):ناشی از تغییرات ژنتیکی است و ممکن است از والدین به فرزندان منتقل شود.

عوامل خطر گلومرولواسکلروز فوکال سگمنتال

عوامل زیر ممکن است خطر ابتلا به FSGS را افزایش دهند:

سابقه خانوادگی بیماری

نقص‌های مادرزادی کلیه

آپنه انسدادی خواب

وزن کم هنگام تولد

تولد زودرس

تبار آفریقایی

چاقی

عفونت‌های ویروسی مانند HIV

علائم بیماری گلومرولواسکلروز فوکال سگمنتال
در مراحل اولیه ممکن است هیچ علامتی دیده نشود، اما با پیشرفت بیماری، علائم زیر ظاهر می‌شوند:

ورم (ادم) به خصوص در مچ پا، پا‌ها و اطراف چشم

ادرار کف‌آلود به دلیل وجود پروتئین زیاد در ادرار (پروتئینوری)

خستگی و کاهش اشتها

فشار خون بالا

افزایش ناخواسته وزن

کلسترول بالا

تمایل بیشتر به لخته شدن خون

در مراحل پیشرفته، علائم نارسایی کلیه نیز ممکن است شامل رنگ‌پریدگی پوست، تهوع، استفراغ و خواب‌آلودگی شوند.

تشخیص گلومرولواسکلروز فوکال سگمنتال
تشخیص معمولاً با ترکیبی از روش‌های زیر انجام می‌شود:

آزمایش خون (برای بررسی مواد زائد، کلسترول و پروتئین خون)

آزمایش کراتینین خون (برای ارزیابی عملکرد فیلتر کلیه)

آزمایش ادرار (برای تشخیص خون و پروتئین در ادرار)

آزمایش‌های ژنتیکی (برای شناسایی جهش‌های ژنتیکی)

بیوپسی کلیه (نمونه‌برداری از بافت کلیه برای بررسی آسیب)

درمان‌های گلومرولواسکلروز فوکال سگمنتال
درمان FSGS بر اساس نوع و شدت بیماری و شرایط فردی تنظیم می‌شود و شامل موارد زیر است:

کورتیکواستروئید‌ها و دارو‌های سرکوب‌کننده سیستم ایمنی

دارو‌های کنترل فشار خون مانند مهارکننده‌های ACE و ARBs

دیورتیک‌ها برای کاهش تورم و کمک به دفع مایعات اضافی

تغییرات سبک زندگی مثل کاهش مصرف نمک و پروتئین، ورزش منظم و رژیم غذایی سالم

در موارد پیشرفته، دیالیز کلیه یا پیوند کلیه ممکن است لازم شود

در FSGS ثانویه، درمان بیماری زمینه‌ای یا حذف عامل ایجادکننده نیز اهمیت دارد.