روایتی از دانش، تعهد و تاب‌آوری یکی از مفاخر داروسازی ایران

بعضی انسان‌ها را نمی‌توان با یک عنوان، یک سمت یا چند سطر از سوابق علمی‌شان معرفی کرد. زندگی حرفه‌ای آنها خود یک روایت است؛ روایتی از انتخاب، مسئولیت و ایستادگی. دکتر عباس کبریایی‌زاده یکی از همین چهره‌هاست؛ داروساز و استاد دانشگاهی که مسیر حرفه‌ای‌اش از دانشگاه و آموزش، به صنعت، سیاستگذاری و اقتصاد سلامت امتداد یافته و امروز، نامش در شمار مفاخر داروسازی ایران قرار گرفته است.

اعطای نشان مفاخر داروسازی به او، فقط یک تقدیر رسمی نیست؛ فرصتی است برای بازخوانی مسیری که در آن «دارو» از یک محصول فراتر رفته و به مفهومی مرتبط با امنیت، استقلال و سلامت جامعه تبدیل شده است.

در روزهای آرام، کارخانه داروسازی نماد تولید و اقتصاد است؛ اما در روزهای بحران، همین کارخانه بخشی از خط مقدم سلامت می‌شود. بیمارستان، داروخانه، شرکت دارویی و زنجیره تأمین، حلقه‌های به‌هم‌پیوسته‌ای هستند که ادامه فعالیت آنها مستقیماً با زندگی بیماران ارتباط دارد.

از همین منظر، تاب‌آوری صنعت دارو تنها به معنای حفظ تولید نیست؛ یعنی توان ایستادن در برابر بحران، حفظ زنجیره تأمین و اطمینان از اینکه اختلال در تولید، سرمایه، لجستیک یا نیروی انسانی، در نهایت به بیمار منتقل نشود.

صنعت داروی ایران برای رسیدن به این نقطه، مسیر طولانی‌ای را طی کرده است. امروز بیش از ۹۸ درصد اقلام دارویی مورد نیاز کشور از نظر تعداد در داخل تولید می‌شود؛ دستاوردی مهم که حاصل سال‌ها سرمایه‌گذاری، دانش و تلاش متخصصان این حوزه است. اما خودکفایی پایان راه نیست.

داروسازی جهان با سرعت در حال تغییر است. فناوری‌های زیستی، درمان‌های نوین و پزشکی دقیق، آینده نظام سلامت را شکل می‌دهند و کشورهایی موفق‌تر خواهند بود که از امروز برای ساختن این آینده سرمایه‌گذاری کنند. بنابراین، استقلال دارویی فقط به معنای تولید بیشتر نیست؛ به معنای توان تولید دانش، فناوری و حرکت به سمت درمان‌های آینده نیز هست.

در این میان، اقتصاد سلامت حلقه‌ای تعیین‌کننده است. میان کارخانه‌ای که دارو تولید می‌کند و بیماری که به آن نیاز دارد، مجموعه‌ای از سیاستگذاری، بیمه، قیمت‌گذاری، تأمین مالی و نظام توزیع قرار گرفته است. هر اختلال در این زنجیره می‌تواند مستقیماً بر دسترسی بیمار اثر بگذارد. به همین دلیل، حمایت از تولید دارو و حمایت از بیمار، دو مسیر جدا از هم نیستند؛ دو بخش از یک منظومه واحدند.

دکتر کبریایی‌زاده را می‌توان در نقطه تلاقی همین حوزه‌ها دید؛ جایی که داروسازی از آزمایشگاه و کارخانه فراتر می‌رود و با سیاستگذاری و زندگی اجتماعی مردم پیوند می‌خورد. سال‌ها فعالیت علمی، دانشگاهی و مدیریتی در حوزه دارو و سلامت، این امکان را فراهم کرده که مسائل این حوزه نه فقط از منظر تولید، بلکه از زاویه بیمار، پژوهشگر، تولیدکننده و سیاستگذار دیده شود.

شاید یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های این مسیر، نگاه به آینده باشد. حفظ دستاوردهای امروز بدون سرمایه‌گذاری برای فردا ممکن نیست. اگر قرار است صنعت داروی ایران در بحران‌های آینده نیز پابرجا بماند، باید همزمان با حفظ ظرفیت‌های موجود، به سمت نوآوری، فناوری‌های جدید و تربیت نسل تازه‌ای از متخصصان حرکت کند.

کارنامه دکتر عباس کبریایی‌زاده را می‌توان بخشی از روایت نسلی دانست که تلاش کرده میان دانشگاه و صنعت، علم و سیاستگذاری و تولید و نیاز بیمار پلی ایجاد کند؛ نسلی که باور دارد دانش زمانی ارزشمند است که به زندگی مردم راه پیدا کند و تخصص زمانی معنا می‌یابد که بتواند گرهی از مشکلات سلامت باز کند.

و شاید عنوان این روایت، یعنی «از میدان جنگ تا خط مقدم سلامت»، بیش از آنکه یک استعاره باشد، تصویری از مسیری باشد که او از جوانی تا میانسالی طی کرده است. دو میدان متفاوت، اما با یک وجه مشترک: مسئولیت. یکی برای دفاع از سرزمین و دیگری برای دفاع از جان انسان‌ها. در هر دو میدان،  درلحظات  دشوار، جایی برای عقب‌نشینی از مسئولیت نیست.

امروز نشان مفاخر داروسازی بر سینه دکتر عباس کبریایی‌زاده می‌نشیند؛ نشانی از سال‌ها دانش، تجربه و تلاش برای سلامت ایران. اما ارزش واقعی این نشان، نه در فلز و عنوان آن، بلکه در مسیری است که به آن معنا بخشیده است؛ مسیری که از دانشگاه آغاز شده، از صنعت و سیاستگذاری عبور کرده و مقصد نهایی‌اش، همچنان یک چیز است: سلامت مردم.

اگر این مسیر را در سه واژه خلاصه کنیم، شاید چیزی جز دانش، تعهد و تاب‌آوری نباشد؛
دانش برای ساختن، تعهد برای ماندن و تاب‌آوری برای ادامه دادن.

دکتر عباس کبریایی‌زاده؛ از تجربه و دانش تا مسئولیت، و از مسئولیت تا خدمت به سلامت ایران.