اثربخشی بالینی داروی Daraxonrasib در آدنوکارسینوم متاستاتیک پانکراس

سرطان پانکراس همچنان یکی از چالش‌برانگیزترین بدخیمی‌های دستگاه گوارش به‌شمار می‌رود و پیش‌آگهی آن در مراحل پیشرفته کماکان بسیار ضعیف است. در این میان، جهش در ژن RAS، به‌ویژه ایزوفرم KRAS، در بیش از ۹۰ درصد موارد آدنوکارسینوم مجرای پانکراس مشاهده می‌شود و برای دهه‌ها به‌عنوان بیماری چالش برانگیز شناخته می‌شود . با این حال، انتشار نتایج کارآزمایی بالینی فاز ۳ بین‌المللی RASolute 302 در سال ۲۰۲۶، نقطه عطفی در درمان هدفمند این بیماری محسوب می‌شود.

داروی خوراکی Daraxonrasib (که پیش‌تر با کد RMC-6236 شناخته می‌شد) یک مهارکننده انتخابی KRAS است که از طریق مکانیسمی موسوم به «مهارکننده‌های سه‌تایی کمپلکس RAS» عمل می‌کند. این دارو با بهره‌گیری از پروتئین همراه درون‌سلولی Cyclophilin A، به یک شکاف پنهان در ساختار پروتئین RAS متصل شده و آن را در وضعیت غیرفعال (OFF) قفل می‌کند؛ راهبردی که پیش‌تر به دلیل سطح صاف پروتئین RAS، غیرممکن تصور می‌شد.

بر اساس داده‌های منتشرشده، تجویز Daraxonrasib در بیماران مبتلا به سرطان متاستاتیک پانکراس که پیش‌تر حداقل یک خط درمان سیستمیک دریافت کرده بودند، میانه بقای کلی (mOS) را از ۶.۷ ماه به ۱۳.۲ ماه افزایش داد. این بهبود ۶.۵ ماهه، با نسبت خطر (HR) معادل ۰.۴۰ و مقدار P کمتر از ۰.۰۰۰۱، حاکی از کاهش ۶۰ درصدی خطر مرگ در گروه درمان است. پروفایل سمیت دارو نیز عمدتاً شامل راش و اسهال با شدت قابل مدیریت گزارش شده است.

اهمیت این یافته‌ها تنها به بهبود آماری محدود نیست، بلکه اثبات می‌کند که مهار جهش RAS، حتی در تومورهای توپری نظیر پانکراس، دیگر یک هدف دست‌نیافتنی نیست. افزون بر این، فرمولاسیون خوراکی دارو، نیاز به مراجعات مکرر بیمارستانی جهت شیمی‌درمانی وریدی را کاهش داده و کیفیت زندگی بیماران را به‌طور قابل‌توجهی ارتقا می‌بخشد. انتظار می‌رود با عنایت به این نتایج، فرایند بررسی تأییدیه FDA نیز در آینده نزدیک طی شود و این دارو به استاندارد جدیدی در مدیریت بالینی بیماران مبتلا به جهش KRAS بدل گردد.