- سابقه خانوادگی سرطان پستان؛ عامل خطر مهم، اما پیشبینیکننده سرنوشت بیماری نیست
- ساکیتوزوماب گوویتکان به همراه پمبرولیزوماب؛ استاندارد جدید درمان خط اول سرطان پستان متاستاتیک؟
- سرطان دیگر بیماری سالمندان نیست؛ چگونه باید با سرطان در جوانان مقابله کرد؟
- درگذشت مریم همتیان؛ چرا سرطان در جوانان در حال افزایش است؟
- درمان سلولی CAR-T در برزیل؛ امید تازه برای بیماران مبتلا به لنفوم مقاوم به درمان
- چشمانداز سرطان تا ۲۰۵۰؛ افزایش ۷۰ درصدی موارد جدید و شکاف نگرانکننده بقا در جهان
- جدیدترین یافتههای علمی درباره HPV در دومین روز سمینار انجمن سرطانهای زنان ایران
- آیا نمونهبرداری باعث پخش شدن سرطان میشود؟ پاسخ علمی به یک باور قدیمی
- چگونه درمانهای هدفمند و ایمونوتراپی چشمانداز سرطان ریه را تغییر دادهاند؟
- درمان هدفمند سرطان تخمدان با SYS6043 نتایج امیدوارکنندهای داشت
- درمان CAR-T در سرطان تخمدان؛ امیدی نو با وجود چالشهای بزرگ
- چرا برخی تستهای HPV مثبت، بعداً منفی میشوند؟
- آغاز زودهنگام ADT، خطر نوتروپنی شدید را در درمان سهگانه سرطان پروستات کاهش میدهد
- پیشبینی دقیقتر بقا در متاستازهای کبدی کولورکتال؛ حجم تومور جایگزین نمرات خطر سنتی میشود
کشف نقطهضعف جدید سلولهای مقاوم در سرطانهای دارای جهش KRAS
مطالعهای از دانشگاه چیبا نشان میدهد سلولهای مقاوم پس از درمان با مهارکنندههای KRAS به متابولیسم گلوتامین و عملکرد لیزوزوم وابسته میشوند؛ یافتهای که میتواند راهی برای جلوگیری از عود سرطان باشد.
دکتر پوریا عادلی
نتایج یک مطالعه جدید از پژوهشگران دانشگاه چیبا ژاپن نشان میدهد سلولهای سرطانی که پس از درمان با مهارکنندههای KRAS زنده میمانند، برای ادامه بقا به متابولیسم گلوتامین و عملکرد لیزوزومها وابستگی پیدا میکنند. پژوهشگران معتقدند این آسیبپذیری میتواند به هدفی جدید برای از بین بردن سلولهای باقیمانده و کاهش خطر عود سرطان تبدیل شود.
سرطانهای دارای جهش KRAS از شایعترین بدخیمیهای انسانی به شمار میروند و در سرطان ریه، پانکراس و کولورکتال بهوفور دیده میشوند. این جهش باعث فعال ماندن دائمی پروتئین KRAS شده و رشد کنترلنشده سلولهای سرطانی را به دنبال دارد.
اگرچه تأیید داروی سوتوراسیب (Sotorasib) در سال ۲۰۲۱ نقطه عطفی در درمان برخی بیماران مبتلا به سرطان ریه غیرسلول کوچک (NSCLC) دارای جهش KRAS بود، اما همچنان گروه کوچکی از سلولهای سرطانی پس از درمان زنده میمانند و میتوانند زمینهساز عود بیماری شوند.
سلولهای مقاوم چگونه از درمان فرار میکنند؟
پژوهشگران در این مطالعه، سلولهای سرطان ریه غیرسلول کوچک و آدنوکارسینوم مجرای پانکراس دارای جهش KRAS را در معرض مهارکنندههای KRAS قرار دادند.
سلولهایی که از درمان جان سالم به در بردند، وارد حالتی موسوم به سلولهای مقاوم به دارو (Drug-Tolerant Persister Cells یا DTPs) شدند.
این سلولها بهطور موقت تقسیم سلولی را متوقف کردند و ویژگیهایی مشابه پیری سلولی (Cellular Senescence) از خود نشان دادند. با این حال، برخلاف سلولهای پیر واقعی، پس از قطع درمان دوباره توانایی تکثیر پیدا کردند و میتوانستند موجب بازگشت تومور شوند.
کشف یک آسیبپذیری جدید
بررسیهای مولکولی نشان داد سلولهای باقیمانده برای ادامه حیات، تغییرات متابولیکی گستردهای را تجربه میکنند.
بهطور ویژه، این سلولها وابستگی شدیدی به دو مسیر پیدا کردند:
- متابولیسم گلوتامین (Glutamine Metabolism)
- عملکرد لیزوزومها (Lysosomal Function)
لیزوزومها اندامکهایی هستند که در بازیافت مواد سلولی و تأمین انرژی نقش مهمی دارند.
پژوهشگران دریافتند همین وابستگی، نقطهضعف جدید این سلولها محسوب میشود.
هدف قرار دادن سلولهای باقیمانده
در ادامه، تیم تحقیقاتی با مهار متابولیسم گلوتامین و عملکرد لیزوزومها توانست بقای سلولهای مقاوم را بهطور قابل توجهی کاهش دهد.
نتایج همچنین نشان داد این اثر احتمالاً به برهم خوردن تعادل اکسیداسیون و احیای (Redox Balance) سلولها مربوط است؛ فرایندی که برای ادامه حیات سلولهای مقاوم اهمیت زیادی دارد.
درمانهای ترکیبی؛ گام بعدی
پژوهشگران معتقدند یافتههای این مطالعه میتواند زمینهساز توسعه درمانهای ترکیبی جدید باشد.
در این رویکرد، مهارکنندههای KRAS ابتدا باعث کوچک شدن تومور میشوند و سپس داروهای دیگری، مسیرهای بقای سلولهای مقاوم را هدف قرار میدهند تا احتمال بازگشت بیماری کاهش یابد.
به گفته دکتر آئوکی (Aoki)، نویسنده ارشد مطالعه:
«همان فرایندی که به سلولهای سرطانی اجازه میدهد از درمان با مهارکنندههای KRAS جان سالم به در ببرند، نقطهضعف تازهای نیز ایجاد میکند. هدف قرار دادن این آسیبپذیری میتواند به حذف سلولهای باقیمانده، پیشگیری از عود سرطان و نزدیکتر شدن درمانهای هدفمند KRAS به درمانهای بالقوه شفابخش کمک کند.»
هنوز راه تا کاربرد بالینی باقی مانده است
پژوهشگران تأکید میکنند این نتایج در مرحله پژوهشهای آزمایشگاهی قرار دارد و هنوز برای استفاده در بیماران آماده نیست.
مطالعات آینده باید ایمنی، اثربخشی و بهترین راهکارهای درمان ترکیبی را در کارآزماییهای بالینی بررسی کنند.
با این حال، این کشف میتواند یکی از مهمترین گامها برای مقابله با مقاومت دارویی و کاهش عود سرطانهای دارای جهش KRAS باشد.
پربازدید های روز
آخرین اخبار
پربحث ترین
اولوموراسیب؛ امید تازه برای درمان سرطان لوزالمعده
داروی اولوموراسیب (Olomorasib) با دریافت عنوان درمان پیشگام (Breakthrough Therapy) از سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA)، امید تازهای برای بیماران مبتلا به سرطان لوزالمعده با جهش KRAS G12C ایجاد کرده است. در این یادداشت، دکتر پوریا عادلی به بررسی عملکرد این درمان هدفمند، نتایج مطالعه LOXO-RAS-20001 و چشمانداز آینده آن میپردازد.
درمان سلولی CAR-T در برزیل؛ امید تازه برای بیماران مبتلا به لنفوم مقاوم به درمان
درمان سلولی CAR-T در برزیل با ثبت نرخ پاسخ ۸۱ درصدی و بهبودی کامل ۷۲ درصدی در بیماران مبتلا به لنفوم مقاوم به درمان، وارد مرحلهای جدید شده است. دکتر پوریا عادلی در این یادداشت، نتایج مطالعه CARTHIAE، چالشهای بومیسازی و چشمانداز دسترسی همگانی به این فناوری را بررسی میکند.
چرا برخی تستهای HPV مثبت، بعداً منفی میشوند؟
مطالعه برنامه غربالگری سوئد نشان میدهد اختلاف نتایج خودنمونهگیری HPV و نمونهبرداری پزشک، ناشی از حساسیت بالاتر آزمایش و تفاوت محل نمونهگیری است و بر دقت غربالگری سرطان دهانه رحم تأثیر منفی ندارد.
اوروانکولوژی در ۲۰۳۰؛ آغاز عصر درمانهای تطبیقی و پزشکی دقیق
چشمانداز اوروانکولوژی در سال ۲۰۳۰؛ بررسی تحول درمان سرطانهای پروستات، کلیه و مثانه با تکیه بر پزشکی دقیق، درمان تطبیقی، ctDNA، تصویربرداری مولکولی، ترانوستیک و داروهای هدفمند نسل جدید.
سرطان پوست چیست؟ علائم، علل، تشخیص و جدیدترین روشهای درمان سرطان پوست
راهنمای جامع سرطان پوست؛ همه چیز درباره علائم، انواع، عوامل خطر، روشهای تشخیص، جراحی، جراحی موس، درمان هدفمند، ایمونوتراپی و مراقبتهای پس از درمان را بخوانید.
پرطرفدارترین